Linie hodowlane pszczoły w Polsce
Zamieszczona poniżej tabela zestawia linie hodowlane pszczół wyselekcjonowane w Polsce do 2012 roku, w tym linie wygasłe oraz populacje, które z różnych przyczyn nie uzyskały formalnego statusu linii. Aktualny wykaz populacji pszczół o uznanym formalnie statusie linii hodowlanych publikuje Krajowe Centrum Hodowli Zwierząt, jako Wykaz linii hodowlanych pszczół dla, których otwarto księgi [1]. Linie, których nie wymienia Wykaz publikowany przez KCHZ, a o wygaśnięciu, których brak jest wiarygodnych danych, w poniższej tabeli oznaczono skrótem b.o.k. w kolumnie Uwagi. W uzupełnieniu, w osobnej tabeli wymieniono linie hodowlane wyselekcjonowane w innych krajach europejskich, a które odegrały znaczącą rolę w hodowli pszczół w Polsce.
Przypisy
- ↑ Wykaz linii hodowlanych pszczół dla, których otwarto księgi dostępny jest w internecie pod tym odsyłaczem (aktualność odsyłacza zweryfikowano 16.09.2024). Kopię Wykazu wg stanu na 5 września 2024 zamieszczono tutaj; kopie wcześniejszych wykazów: 2024/05/15, 2024/03/25, 2023/09/13, 2023/04/19, 2022/06/30, 2022/04/27,2021/06/01, 2020/07/31, 2019/03/1, 2019/01/25, 2018/04/12, 2017/04/30, 2016/06/30, 2016/02/29, 2015/06/30, 2015/02/28, 20142013, 2012, 2011.
| Nazwa linii | Rasa i typ populacji | Rok wyselekcjonowania lub importu do Polski | Uwagi | Hodowca i/lub pasieka |
|---|---|---|---|---|
| 13K | środkowoeuropejska | 1955 | b.o.k | Czesław Bojarczuk, Pszczelarska Stacja Doświadczalna w Górnej Niwie, po 1959 Rejonowy Rolniczy Zakład Doświadczalny w Końskowoli |
| A | patrz linia Augustowska | |||
| Ab | kraińska | |||
| AGA | kraińska | |||
| Alfa | kaukaska | b.o.k | A. Zawilski | |
| Alpejka | Kraińska | |||
| Alsin | Kraińska | |||
| Asta | środkowoeuropejska | 1937 | A.Stasiński (Radomsko), w 1975 odsprzedana dla SHiUZ w Kocierzowych. | |
| Augustowska | od końca lat 90. XX w. | SHiUZ w Olecku, | ||
| Bałtycka | kraińska charakteru syntetycznego | 1991 | A.Matula, na Warmii. | |
| Barzkowicka | środkowoeuropejska | populacja nie uzyskała formalnie statusu linii | RRZD w Barzkowicach (Pomorze Zachodnie) | |
| Beskidka | kraińska | początek lat 60. XX w. | Hodowcy ze Śląska Cieszyńskiego (m.in. J.Kubok, L.Niewiadomski, A.Gwoźdź i S.Etgens), trutowiska: Brenna, Wapienica, Wisła, Murcki. | |
| Beskidka hodowli Kubeczka | kraińska | 1964 | b.o.k | Józef Kubeczk (ojciec), Jerzy Kubeczek (syn), Dzięgielów (Śląsk Cieszyński). |
| Beskidka hodowli Palucha | kraińska | lata 70. XX w. | b.o.k | J.Paluch, Bielsko-Biała |
| Beta | kraińska | 1964 | b.o.k. | A.Zawilski |
| Bielka 1 | kraińska | |||
| Bieszczadka | kraińska | lata 70. XX w. | b.o.k | J.Żołna, Łukowa k.Leska |
| Boja KP | patrz linia KP | |||
| Boja M | patrz linia M | |||
| Brzezinka | kraińska | |||
| Ca | kraińska | |||
| Cb | patrz linia Pogórska | |||
| CJ10 | kraińska | 1979 | SHiUZ w Brzesku | |
| CNT | Kraińska | |||
| Cp | Kraińska | |||
| Cr | Kraińska | |||
| CT46 | kraińska | 1971 | A.Chwałkowski, SHiUZ w Brzesku. | |
| D | patrz linia Dobra | |||
| Dobra | środkowoeuropejska | 1947 | J. Czech, pasieka w Dobrej k.Limanowej. Pasieka hodowlana początkowo w Rabie Wyżnej, potem wielokrotne zmiany lokalizacji. | |
| Dobra B-52 | kraińska | 1952 | Wygasła w latach 60. XX w., na jej podłożu powstała linia Beskidka | Skonsolidowana w 1952 przez J.Kuboka w Kozakowicach Górnych. |
| Dobra hodowli Kasztelewicza i Smotera | kraińska | lata 90. XX w. | b.o.k | J.Kasztelewicz i J.Smoter; materiał pszczeli wyszukany w okolicach Limanowej, Tymbarku, Dobrej. |
| G523 | kaukaska | 1988 | b.o.k | ODR w Końskowoli |
| Gema | kraińska | |||
| GR1 | kraińska | |||
| Iwa | kraińska | |||
| J | kraińska | b.o.k | ||
| Jugo | kraińska | |||
| K | patrz linia Kampinoska | |||
| K5 | kaukaska | lata 70. XX w. | b.o.k | A.Chwałkowski, SHiUZ w Brzesku. |
| Kamianka | kraińska | |||
| Kampinoska | środkowoeuropejska | koniec lat 90. XX w. | SHiUZ w Parzniewie | |
| Kampinoska hodowli Hetmana | środkowoeuropejska | lata 60. i 70. XX w. | b.o.k | Grupa hodowców warszawskich, m.in. M.Hetman i B.Komorowski; materiał wyjściowy wyszukany w pasiekach na terenie Puszczy Kampinoskiej. |
| Karpatka | kraińska | |||
| KBrz | kaukaska | ok. 2000 | b.o.k | Uformowana w SHiUZ w Brzesku. |
| kd | patrz linia Kujawska | |||
| Kortówka | kraińska | |||
| KP | kaukaska | 1971 | C.Bojarczuk, S.Różyński ODR w Końskowoli (pasieka zarodowa w Pożogu). | |
| KPW | kaukaska | od końca lat 90. XX w. | SHiUZ w Brzesku | |
| Krajowa | środkowoeuropejska | lata 60. XX w. | Selekcji zaprzestano po 1970 | ZZD w Kołudzie Wielkiej |
| Kujawska | kraińska | |||
| Lechitka | środkowoeuropejska | 1947 | b.o.k | Wywodzi się z pasieki A.Kaczmarka w Żabikowie (wg innych źródeł, z pasieki L.Paluszkiewicza w Chodzieży). Hodowlę prowadziła Stacja Hodowli Matek w Paczkowie (J.Szulc, J.Kalinowski), następnie w Rudkach k. Obornik Wielkopolskich, przekazana do ODR w Sielinku. |
| Luboszanka | środkowoeuropejska | początek lat 60. XX w. | b.o.k | Rodzina Słoneckich w Lubuszowie na Dolnym Śląsku. |
| M | kaukaska | 1977 | C.Bojarczuk i S.Różyński, ODR w Końskowoli (pasieka zarodowa w Pożogu). | |
| M1 | kraińska | |||
| MAJA | kraińska | |||
| Majówka | kraińska | |||
| Maryninka | środkowoeuropejska | 1946 | Wygasła w latach 70. XX w. | Selekcję rozpoczął T.Wawryn, reprodukowana w Stacji Doświadczalnej w Górnej Niwie (Puławy), następnie w pasiece zarodowej w Pożogu (ODR w Końskowoli), z kontrolą doboru na trutowisku w Gołębiu. |
| Marynka | kraińska | |||
| Mazurka | środkowoeuropejska | od 1960 | Hodowli zaprzestano w końcu lat 90. XX w. | W.Ostrowska, ZZD w Siejniku. |
| N | kraińska | |||
| Nieska | kraińska | |||
| Niw | kraińska | |||
| NOR | patrz linia Norweska | |||
| Norweska | środkowoeuropejska | |||
| Opolanka | kraińska | pod nadzorem od poł. lat 60. XX w. | b.o.k | A.Brandys, Próżkow na Śląsku Opolskim. |
| P | patrz linia Puławska | |||
| PA | kraińska | |||
| Pb | kaukaska | |||
| Pn | patrz linia Północna | |||
| Pogórska | kraińska | poł. lat 60. XX w. | L.Cieśla, SHiUZ w Kluczborku. | |
| Pokrowka | środkowoeuropejska | 1958 | Wgasła w latach 80. XX w. | Jadwiga Zaremba, ODR w Szepietowie. |
| Pomorzanka hodowli Grunta | środkowoeuropejska | lata 60. XX w. | określenie popularne populacji pszczoły reprezentatywnej dla Borów Tucholskich, b.o.k | W.Grunt, Chojnice (w Borach Tucholskich). |
| Pomorzanka hodowli RRZD Minikowo | środkowoeuropejska | lata 70. XX w. | b.o.k | RRZD Minikowo |
| Północna | środkowoeuropejska | koniec lat 90. XX w. | SHiUZ w Olecku | |
| Prima | kraińska | |||
| Puławska | kaukaska | |||
| PWJOT | kraińska | |||
| PwK | kaukaska | koniec lat 90. XX w. | SHiUZ w Kocierzowych | |
| R | kraińska | |||
| Renata | kraińska | b.o.k | ||
| S | kraińska | |||
| SK | Kraińska | |||
| Sudecka | środkowoeuropejska | lata 60. XX w. | b.o.k | Weronika Kumko na obszarze Kotliny Kłodzkiej. |
| Szara L-2 | środkowoeuropejska | 1968 | b.o.k | Jan Wiatr w Ostrowie Wielkopolskim. |
| T | kraińska | b.o.k | ||
| Tb | kraińska | |||
| Vineta | kraińska | |||
| W | kaukaska | |||
| Wanda | kraińska | |||
| WG | kaukaska | |||
| Wielka | kraińska | |||
| Woźnica | kaukaska | przełom lat 60. i 70. XX w. | Selekcjonowana niezależnie przez A.Zawilskiego i przez K.Loca. | |
| Zo | patrz linia Zosia | |||
| Zosia | kraińska | |||
| Żuławka | środkowoeuropejska | 1959 | Wygasła w latach 70. XX w. | Wywodzi sie z pasieki J.Piotrowskiego ze wsi Błoniaki na Żuławach (Sztum), selekcję podjął J.Szymankiewicz w Krynicy Morskiej na Mierzei Wiślanej. |
| Nazwa linii | Rasa i typ populacji | Rok wyselekcjonowania i/lub importu do Polski | Uwagi | Hodowca i/lub pasieka |
|---|---|---|---|---|
| 34 | kaukaska | 1988 (import) |
Ośrodek Pszczelarski w Krasnej Polanie (Rosja) | |
| 36 | kaukaska | 1987 (import) |
Ośrodek Pszczelarski w Krasnej Polanie (Rosja) | |
| 47 | patrz linia Sklenar | |||
| 6 | kaukaska | 1987 (import) |
Ośrodek Pszczelarski w Krasnej Polanie (Rosja) | |
| CSP | włoska | Selekcjonowana przez firmę Piany z Bolonii (Włochy). | ||
| Elba | włoska | Selekcjonowana przez firmę Piany z Bolonii (Włochy). | ||
| Nigra | środkowoeuropejska | 1898 | U.Kramer oraz inni hodowcy w Szwajcarii i południowych Niemczech. | |
| Hollersberg | kraińska | 1945-1947 | E.Müller w Guttaring (Austria). | |
| Sklenar | kraińska | 1894 | Selekcje podjął G.Sklenar w Mistelbach (Austria). | |
| Peschetz | kraińska | 1926 | Selekcję podjął H.Peschetz w St.Waldburgen (Austria). | |
| Troiseck | kraińska | 1914 | Wyselekcjonowana przez J.Wrisniga w Kindberg (Austria). | |
| Vigor | kraińska syntetycznego charakteru | od 1997 | Konsolidowana przez K.Čermaka w ośrodku hodowlanym w Zubři na Morawach. |